Saga „Gra o tron”. Jak czytać „Pieśń Lodu i Ognia”?

Wydarzenia opisane w książkach rozgrywają się przede wszystkim na kontynentach Westeros oraz Essos. Biorąc pod uwagę realia kulturowe ukazane w sadze można mieć skojarzenia z obrazem średniowiecznej Europy. W całej serii nie brakuje intryg i rozbudowanych wątków politycznych. Każda z postaci jest inna i ma swoje indywidualne cele oraz motywacje, a to prowadzi do nieustannych konfliktów oraz skomplikowanych, często fałszywych relacji.

Główną rolę w kształtowaniu się polityki odgrywają największe, najistotniejsze rody Westeros: Starkowie, Lannisterowie, Targaryenowie czy Baratheonowie. Każdy z nich ma swój herb, własną historię i tradycję oraz zasady, które podkreślają ich odrębność oraz indywidualność. Oprócz nich autor stworzył pozornie nieistotne postaci, dzięki którym rozbudowywał wątki.  

Czytelnicy mogą śledzić wydarzenia z perspektywy różnych bohaterów. Taka konstrukcja powieści fenomenalnie wprowadza czytelników do świata Westeros i sprawia, że jest on zrozumiały. Martin powoli wprowadza nowych bohaterów i przedstawia ich historie oraz tradycje. Dzięki temu w tej serii nie mamy do czynienia z przesytem informacji, w tym nazwisk czy miejsc. Tym samym poznajemy niesamowicie skomplikowany świat, ale w bardzo lekki i przystępny sposób.

Centralnym motywem całej serii jest walka o Żelazny Tron oraz władza nad Siedmioma Królestwami. Równie istotne są tematy związane z lojalnością, rycerskim honorem i moralnymi dylematami. W serii widać także magię, która w pierwszym tomie jest zarysowana w subtelny sposób, a z każdym kolejnym staje się coraz ważniejsza.

Obecnie czytelnicy mogą zapoznać się z pięcioma tomami sagi. Trzeci, czwarty i piąty zostały podzielone na dwie części. Początkowo saga miała być trylogią, ale z czasem stała się coraz bardziej rozbudowana. Autor planuje zakończyć serię jeszcze dwoma tomami, nad którymi pracuje już od wielu lat, a fani niecierpliwie ich wyglądają.

Pierwszy tom serii wprowadza czytelników do świata Westeros i przedstawia pierwsze zmagania związane z walką o Żelazny Tron. Po kilkunastu latach panowania króla Roberta w kraju pojawia się coraz więcej lęku. Ponadto nadchodzi zima, którą szczególnie martwi się Ród Starków. To właśnie nim najwięcej uwagi autor poświęcił w pierwszym tomie.

Tutaj zostają zarysowane prawie wszystkie najważniejsze wątki, które w kolejnych tomach są rozwinięte i kontynuowane. Czytelnicy mogą poznać Starków, Lannisterów czy młodziutką księżniczkę, która po wydaniu za mąż za khala Drogo przekonuje się, że to ona powinna odzyskać tron.

W Westeros robi się coraz bardziej niebezpiecznie. Wdowa po królu Robercie zdradziła wszystkie ideały, w które wierzył jej zmarły mąż. Nastoletni jeszcze Joffrey ogłosił się królem, gnębi swoją narzeczoną, której zamordował ojca i rozpoczął swoje sadystyczne rządy, których nie jest w stanie powstrzymać nawet jego bezwzględna matka. W tym samym czasie bracia nieżyjącego króla postanawiają walczyć o tron.

Jednocześnie potomkini Targaryenów zdobywa coraz większe uznanie, nadaje niewolnikom wolność i zbiera armię, posuwając się sukcesywnie na południe. Wraz ze smokami tworzy zaplecze, którego nikt nie będzie w stanie pokonać. Przynajmniej ona jest o tym przekonana.

Istotna jest także nadchodząca zima oraz przesłanki świadczące o tym, że za murem dzieje się coś niepokojącego. Dzicy podchodzą bardzo blisko i pojawia się coraz więcej śladów istot, które nie powinny istnieć od tysięcy lat.

W pierwszej części trzeciego tomu ludzie z Nocnej Straży przygotowują się do spotkania z chłodem oraz niebezpieczeństwem, jakie grozi im poza murem. W tym samym czasie Dzicy szykują się do inwazji na północ, na której władzę sprawuje młodziutki król Robb ze Starków. Nie wiadomo natomiast, co stało się z jego siostrami. Niektórzy twierdzą, że zginęły na rozkaz Joffreya. Inni uważają, że zaginęły.

W tym samym czasie Daenerys rośnie w siłę i wychowuje smoki, które mają jej pomóc w odzyskaniu tronu należącego do jej rodu oraz zaprowadzeniu pokoju.

Niektórzy pretendenci do tronu nie żyją, a Joffrey wciąż włada krajem, ale z coraz większą niepewnością i lękiem. Pokonał wuja Stannisa, który upokorzony odsunął się w cień. Wciąż jednak knuje, a w opracowywaniu strategii pomaga mu czarodziejka, która coraz bardziej nim manipuluje.

W tym czasie Daenerys zbiera sojuszników i wędruje przez kontynent. Wszystkie armie zbierają siły do stawienia czoła i decydującego starcia. Ich plany zostają pokiereszowane przez hordę Dzikich, którzy przybywają z północy, spoza cywilizacji i zamierzają podbić Siedem Królestw. Za nimi zaś idzie horda Innych, która prowadzi armię żywych trupów i zabija każdego człowieka, który staje im na drodze.

Pierwsza część czwartego tomu ukazuje obraz świata po walkach z hordami Dzikich i Innych. Królestwa są bardzo osłabione i zawierają rozejm. Przynajmniej chcą sprawiać takie wrażenie. Po śmierci Joffreya władzę nad Siedmioma Królestwami przejmuje jego matka, Cersei.

W tym czasie śmierć Robba załamuje ludzi z północy. Jego rodzeństwo rozprasza się po całym królestwie i skupia na własnych celach. Ponadto powoli zaczynają zbierać się niedobitki i banici, którzy chcą złupić co się da, zanim umrą.

Wojna zdaje się zbliżać do końca. Lannisterowie sprawiają wrażenie zwycięzców i za takich też się uważają. Jednak ich sojusznicy spiskują za ich plecami, nie czując się pewnie w królestwie. Martellowie chcą się zemścić za śmierć swoich krewniaków. W tym samym czasie Brienne szuka Sansy Stark, której poprzysięgła bronić przed gniewem królowej.

Po raz kolejny w Siedmiu Królestwach dochodzi do spisków, których ceną jest Żelazny Tron. Do gry wkraczają żołnierze, prości ludzie, czarodzieje i skrytobójcy. Każdy z nich chce uszczknąć dla siebie jak najwięcej.

Władzę na wschodzie przejęła Daenerys, która przy pomocy trzech smoków zapewnia sobie bezpieczeństwo i wpływy. Niestety jej królestwo jest zbudowane na marzeniach. Królowa ma tysiące wrogów, którzy chcą ją dopaść.

Tyrion uciekł z Westeros i ucieka przed zabójcami, którzy mają zdobyć jego głowę.

W tym czasie Jon Snow został Lordem Dowódcą Nocnej Straży. Czeka na niego wiele wyzwań związanych z obroną północy. Wie, że ma wielu wrogów nie tylko w Straży, ale i poza murem, wśród Istot, które zbierają siły do unicestwienia ludzkości.

Daenerys jest coraz bardziej osaczona. Wielu zabiega o jej względy, ale ona nikomu nie ufa. Królowa traci swoją pozycję, ale wszystkimi sposobami stara się ją utrzymać. W tym czasie królowa regentka czeka na swój proces. Cersei jest porzucona przez tych, którym ufała.

W Braavos Arya Stark powoli zapomina o swoim dziedzictwie i szkoli się w walce. Poznaje Ludzi Bez Twarzy i zanurza się w świecie przemocy. W tym czasie Stannis porzucił swoją żonę i kapłankę i samodzielnie pomaszerował na południe, by walczyć z Boltonami okupującymi Winterfell.

Jednocześnie armie Dzikich przygotowują się do szturmu.

„Rycerz Siedmiu Królestw” składa się z trzech minipowieści osadzonych w świecie „Pieśni Lodu i Ognia”. „Wędrowny rycerz”, „Zaprzysiężony miecz” i „Tajemniczy rycerz” przedstawiają wydarzenia, które rozgrywają się przed tymi poznanymi w „Grze o tron”.

„Rycerza Siedmiu Królestw” nie zestawia się w listach razem z głównymi tomami serii, a jednak jest to pozycja, którą warto przeczytać przed rozpoczęciem sagi. Nakreśla ona zasady świata, w którym Martin osadził późniejszych bohaterów. Przenosi czytelników na rycerskie turnieje i dworskie intrygi czy pozwala poznać Jajo, późniejszego Aegona V Targaryena.

Te dwie powieści nie zostały jeszcze wydane, choć czytelnicy czekają na nie z niecierpliwością. Martin pracuje nad nimi od lat i planuje zamknąć w nich wszystkie rozpoczęte wątki. Nie wiadomo, kiedy książki doczekają się swojej premiery, bo ta data była już wielokrotnie przekładana. Miłośnicy sagi muszą więc uzbroić się w cierpliwość licząc na to, że pewnego dnia będą mogli wygodnie się rozsiąść i poznać dalsze losy Westeros.