Gołoborze

Zemsta. To destrukcyjne uczucie zatruwa i wypala, przechodzi na kolejne pokolenia, napędza i nakręca spiralę przemocy. Jest niczym zatrute ziarno, którym się karmimy każdego dnia. Ważniejsza niż prawo ludzkie i boskie. I „nie patrzy na zegarek”. Z „Gołoborzem”, najbardziej osobistą - jak mówi sam Autor - książką w dotychczasowej karierze Macieja Siembiedy przenosimy się w „przeklęte Góry Świętokrzyskie, zamieszkałe przez ludzi mściwych i zajadłych, jak mało gdzie.” Tu u stóp Łysej Góry kamień po kamieniu buduje się świat pełen legend, bólu i pokoleniowej nienawiści, która „nie miała początku ani końca”. Dwa zwaśnione rody, Kończaków i Cebrzynów, w imię honoru i przysięgi prowadzą wojny niczym sycylijska mafia z kultowego „Ojca chrzestnego”. I w tym porównaniu nie ma za grosz przesady. Bo i dla nich nie ma nic ponad honor, lojalność wobec rodziny i zmowę milczenia, a wyroki potrafią wykonać brutalnie i bezwzględnie. Akcja rozciąga się od stycznia 1863 roku, przez powstania, okupacje i PRL-owski porządek, po lata dziewięćdziesiąte XX wieku. Wiatr historii nie raz ostro zacina, ale w Grabinie tradycja przemocy, zemsty i obowiązku wobec rodu pozostaje niezmienna. Niezmienna pozostaje również reporterska precyzja Autora połączona z pełną emocji narracją, obrazowością i lokalnym kolorytem. Od lat mój zachwyt budzi umiejętność splatania fikcji z faktami, którą Autor opanował do poziomu mistrzowskiego. Koniecznie zerknijcie w posłowie - możecie nie uwierzyć, które z drastycznych wydarzeń wspomnianych w powieści mają odzwierciedlenie w faktach . Autentyzm tej powieści budują nie tylko prawdziwe wydarzenia, ale również użycie gwary, osadzenie akcji w naprawdę istniejącym krajobrazie (choć wsi Grabin nie znajdziemy na mapie) i lokalne legendy. Wśród nich jedna najbardziej poruszająca i nawiązująca do fabuły, o tym jak miejsce śmierci diabła stało się Czarcią Polanką, kamienne łzy diabłów opłakujących kompana - gołoborzem, „a dusze miejscowych ludzi twarde, ostre i zimne jak ono”. I to kolejna uczta literacka, na którą zaprasza nas Autor. Ale uczta pochłaniana w wypełnionej zgrozą ciszy i czasem wręcz z niedowierzaniem, w której jakikolwiek promień światła, dobra, przebłysku nadziei zostaje brutalnie zgaszony. Ciężkostrawna emocjonalnie, bo tak bardzo prawdziwa, sięgająca nie tylko do historii, ale też własnej pamięci i korzeni Autora. Czy po raz kolejny książka Macieja Siembiedy trafi na półkę najlepszych tego roku? O tak! Bo choć Autor poprzednimi powieściami podniósł sam sobie poprzeczkę bardzo wysoko, to „ Gołoborzem” przeskoczył ją z łatwością, udowadniając, że potrafi pisać tak, że słowa zostają w głowie i wrzynają się głęboko w serce.

Maciej Siembieda ma niezwykły dar opowiadania historii, które przenikają duszę. W Gołoborzu autor ponownie udowadnia, że potrafi połączyć literacką wrażliwość z reporterską dociekliwością. Jego najnowsza powieść to nie tylko saga dwóch wrogich sobie rodów, lecz przede wszystkim poruszający portret ludzi rozdartych między przeszłością, a teraźniejszością, między pamięcią, a pragnieniem zapomnienia. Już sam tytuł jest symboliczny — gołoborze, czyli kamienne rumowisko, nagie, surowe, bez życia. A przecież to właśnie tam, wśród głazów i ciszy Gór Świętokrzyskich, toczy się historia, w której każdy kamień zdaje się pamiętać dawną krzywdę. Siembieda mistrzowsko buduje atmosferę — tajemniczą, nieco mistyczną, ale głęboko ludzką. Czytając ma się wrażenie, że ziemia pod nogami bohaterów oddycha wspomnieniami i cierpieniem, które nigdy nie zostało wypowiedziane do końca. W centrum powieści stoją dwa klany rodzin: Kończaków i Cebrzynów, których losy splatają się niczym korzenie starych drzew – zbyt głęboko, by można je było łatwo rozdzielić. Między nimi od pokoleń tli się nienawiść, a jednocześnie coś w rodzaju nieuchronnego przyciągania. Siembieda pokazuje, że wrogość nie bierze się znikąd — rodzi się z bólu, z nieporozumień, z dawnych win, które z biegiem lat nabierają niemal mitycznego znaczenia. To, co w Gołoborzu najbardziej porusza, to bohaterowie. Nie są jednowymiarowi. Każdy z nich niesie ciężar decyzji swoich przodków, każdy próbuje odnaleźć własną drogę między lojalnością, a pragnieniem wolności. Kobiety w tej powieści — silne, ciche, często samotne — niosą w sobie ogrom emocji i determinacji. Mężczyźni, choć często kierowani gniewem, również są ofiarami własnego dziedzictwa. W ich oczach odbija się historia całych pokoleń. Autor nie boi się trudnych pytań. Czy można zerwać z przeszłością, jeśli wciąż pulsuje ona w nas jak rana? Czy można przebaczyć, nie rozumiejąc do końca? W jego świecie nie ma prostych odpowiedzi — są tylko ludzie, którzy próbują żyć dalej mimo tego, co odziedziczyli. Styl Siembiedy jest wyważony, dojrzały, a jednocześnie bardzo emocjonalny. Każde zdanie ma tu znaczenie, każde wspomnienie buduje tło dla współczesnych wydarzeń. Fabuła prowadzona jest z charakterystyczną dla autora precyzją, ale też z poetyckim wyczuciem — czasem wystarczy jedno zdanie, by zatrzymać się i pomyśleć o własnych rodzinnych historiach, o tym, co niesiemy w sobie, choć wolelibyśmy o tym nie pamiętać. W pewnym momencie lektury zaczynamy rozumieć, że Gołoborze to nie tylko miejsce — to metafora. Symbol zranionych relacji, ludzkiej dumy i nieuleczonych emocji. Każdy z bohaterów w pewien sposób nosi w sobie swoje własne „gołoborze” – przestrzeń wewnętrznego kamieniska, w którym trudno znaleźć spokój. Czy i dlaczego warto przeczytać Gołoborze? Bo to powieść, która uczy słuchać ciszy. Uczy dostrzegać drugiego człowieka mimo podziałów, przekonań i dawnych ran. Siembieda nie moralizuje, ale pokazuje, jak historia — ta wielka i ta najmniejsza, rodzinna — potrafi zdeterminować nasze wybory. Gołoborze jest jak lustro, w którym odbijają się nasze własne emocje i rodzinne sekrety. To książka dla tych, którzy lubią opowieści o pamięci, lojalności i przebaczeniu. Dla tych, którzy wierzą, że nawet największe pęknięcia można zaleczyć, jeśli starczy odwagi, by spojrzeć w przeszłość bez lęku. Dla mnie Gołoborze to nie tylko historia dwóch wrogich rodzin, lecz także przypomnienie, że nikt z nas nie jest wolny od swojej historii. Czytając, myślałam o własnych korzeniach, o tym, jak wiele w naszym życiu wynika z tego, co zostało przemilczane przez poprzednie pokolenia. Autor napisał książkę mądrą, pełną emocji, w której prawda o ludzkich uczuciach jest bardziej przejmująca niż jakikolwiek historyczny fakt. Gołoborze zostawia w sercu ślad — jak kamień, który nie pozwala zapomnieć, ale też przypomina, że nawet wśród ruin może rozkwitnąć nadzieja. Przeczytajcie koniecznie — to powieść, która porusza do głębi, zmusza do refleksji nad własnymi korzeniami i pokazuje, że nawet z ruin dawnych krzywd może narodzić się pojednanie.

„GOŁOBORZE. Rumowisko skalne. […] Na skalnym rumowisku w ciepłe dni wygrzewają się jedynie jadowite żmije, a nocami spotykają czarownice, diabły i ich sługi demony. Według wierzeń ludowych świętokrzyskie gołoborze to miejsce czystego Zła.” . Brzmi złowrogo, prawda? I poniekąd taka jest, złowroga, zatrważająca, momentami i makabryczna opowieść zawarta w najnowszej książce Macieja Siembiedy - „Gołoborze”. . Po krótce - opowiada o dwóch zwaśnionych rodach. O pielęgnowanej przez nich przez lata nienawiści. Nienawiści, która doprowadziła do swoistej wojny między nimi. Gdzie to honor, a najlepiej - honorowe morderstwo jest ponad prawem. A wszechobecna zmowa milczenia silniejsza jest niż jakiekolwiek prawo! Gdzie zemsta ważniejsza jest niż wszystko inne - nawet miłość! A przyrzeczenie złożone na łożu śmierci potężniejsze niż śmierć! . Jakże to była wciągająca historia! „Tu intryga niczym z Ojca Chrzestnego przeplatała się z szekspirowskim dramatem.” - ten cytat idealnie to podsumowuje! . Dużo się działo - w końcu towarzyszyłam bohaterom przez ponad 100 lat, a więc i powodów do utarczek było co nie miara. Jednak nie myślcie, że ta książka zawiera tylko opisy krwawych zbrodni! Jest interesująca fabuła, nietuzinkowe postaci, a główny motyw - honorowej zemsty nie nuży! Wręcz przeciwnie - wciąga bez reszty i dzięki rozwojowi wydarzeń na tle wielu lat, odkrywa coraz nowe karty tej historii. Znajdziemy tutaj i dawkę dobrego humoru! A niepowtarzalny styl Autora sprawi, że będziemy chcieli tylko więcej! . Książka wywarła na mnie duże wrażenie! Rzadko się to zdarza z tego typu historiami - mrocznymi, oscylującymi na pograniczu kryminału, sensacji i thrillera. Podsumowując: majstersztyk!